HAIG YAZDJIAN

(Ως3 - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009)

ΚΕΙΜΕΝΟ/ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ:ΣΟΦΙΑ ΣΑΪΝΤΗ

Μουσική με άρωμα Ανατολής

...Αυτό το είδος μουσικής δεν επιβάλλεται έντονα αλλά προβάλλεται στο κοινό ήπια και για αυτό το λόγο ζητούμε πάντα με τους συνεργάτες μου μια σχετική κατανόηση και «ησυχία» ακριβώς για να αφουγκραστεί αυτός που μας ακούει τον γνήσιο ήχο, αυτόν που θα του προκαλέσει το συναίσθημα...

Ξεκίνησε το ταξίδι του στα 1980 από το Χαλέπι της Συρίας, Αρμένιος στην καταγωγή, ο Haig Yazdjian, με εφόδια το ταλέντο του στη μουσική και μια διττή εκ των πραγμάτων νοοτροπία να διέπει το μουσικό του ύφος, με βασικό σταθμό την Ελλάδα και έπειτα πολλούς προορισμούς. Η αναγνωρισιμότητά του στη χώρα μας είναι γεγονός, τόσο μέσα από τη συνεργασία του με μεγάλους καλλιτέχνες της ελληνικής μουσικής σκηνής όσο και από τη προσωπική του δουλειά και τη προσπάθειά του να καταξιωθεί στο χώρο αυτό που αποτέλεσε το πρώτο του ορμητήριο. Τη δική του οπτική για τα πράγματα εκμυστηρευτικέ, στο Ως3, μέσα από μια συζήτηση που διαμορφώθηκε στη πορεία χωρίς ιδιαίτερες κατευθυντήριες, καθώς ο ίδιος ο Haig βλέπει τα πράγματα «να έρχονται από μόνα τους».

Πρώτος σταθμός του ταξιδιού που ξεκίνησε ήταν η χώρα μας. Η Ελλάδα λοιπόν, επελέγη εκείνη τη στιγμή ως τόπος ευκαιριών ή τόπος έκφρασης;
Τίποτα από τα δυο. Απλώς ήθελα να φύγω από το Χαλέπι της Συρίας και να δω κάτι διαφορετικό. Ρώτησα, έμαθα, το έψαξα το θέμα όσο γίνεται, όπως και ο καθένας που θα επιχειρούσε κάτι τέτοιο, και έτσι βρέθηκα ίσως και τυχαία εδώ.

Πρώτο βήμα προς τη δισκογραφία ήταν το «TALAR», που σημαίνει «αειθαλές», στα 1996 και δυο χρόνια αργότερα το «GARIN», τίτλος εμπνευσμένος από τοπωνύμιο της Αρμενίας. Πόσο αναμενόμενη ήταν μια τέτοια προοπτική;
Δεν ήταν καθόλου αναμενόμενη. Ήταν και αυτό κάτι τυχαίο, κάτι που ήρθε από μόνο του. Για την ακρίβεια εγώ δεν είχα ποτέ κατά νου να κάνω δίσκο. Μετά από μια ακρόαση συνεργάστηκα με κάποιους ανθρώπους μέσα από ένα σχήμα, όπως ο Πέτρος ο Ταμπούλης, ο οποίος ήταν η αιτία να κάνω κάποιες γνωριμίες και κάπως έτσι να βρεθώ σε μια δισκογραφική εταιρεία με σκοπό να κάνουμε δίσκο. Ενώ όμως ξεκινήσαμε να κάνουμε αυτή τη δουλειά συλλογικά με το σχήμα τότε, τελικά, έκανα μόνος μου τον δίσκο. Όσο για το αναμενόμενο του πράγματος, από εκεί και έπειτα βάζεις ένα πλάνο. Εγώ δεν ήμουν ποτέ του προγράμματος, για το λόγο αυτό πέρασαν έξι με επτά περίπου χρόνια για να βγάλω τον επόμενό μου δίσκο.

Πόσο εύκολο θα ήταν να μιλήσουμε για μια καριέρα εκτός των ελληνικών συνόρων ή για συναυλίες σε ένα κοινό μεγαλύτερο αριθμητικά;
Στο εξωτερικό πηγαίνω και πουλάω τους δίσκους μου, αλλά δεν ξέρω κατά πόσο αυτό μπορεί να θεωρηθεί «καριέρα» μιας και νομίζω ότι είναι κάτι που μπορεί να κάνει ο καθένας αρκεί να το θελήσει και να το γυρέψει. Δεν βλέπω τα πράγματα τόσο τεράστια και όσο και να φαίνονται δύσκολα θεωρώ ότι είναι πολύ απλά. Αυτά με την έννοια ότι μου έχει δοθεί η ευκαιρία να εξασκήσω το συγκεκριμένο είδος, ένα ταλέντο αν θες, να ξέρω ότι μπορώ να δημιουργώ ρομαντισμό, χαρά, κάποια συναισθήματα σε αυτούς που με ακούνε. Άλλοι βέβαια ίσως το βλέπουν διαφορετικά. Ίσως αν ήμουν σε κάποιο άλλο είδος μουσικής, όπως η pop, να το έβλεπα αλλιώς. Τώρα νιώθω ότι με πολύ απλά συστατικά, όπως ένας μικρός χώρος με ένα μικρό κοινό μπορώ να πετύχω αυτό που επιθυμώ. Και όσο και αν καμιά φορά αυτά που τραγουδώ στην αραβική ή στην αρμένικη γλώσσα ακούγονται στο κοινό σαν «κινέζικα» βλέπω ότι αγγίζουν τον κόσμο όπως και να' χει. Αυτό είναι που εγώ θεωρώ καριέρα όπου και να βρεθώ. Από κει και πέρα βέβαια αυτό το είδος μουσικής δεν επιβάλλεται έντονα αλλά προβάλλεται στο κοινό ήπια και για αυτό το λόγο ζητούμε πάντα με τους συνεργάτες μου μια σχετική κατανόηση και «ησυχία» ακριβώς για να αφουγκραστεί αυτός που μας ακούει τον γνήσιο ήχο, αυτόν που θα του προκαλέσει το συναίσθημα.

Μιας και αναφέρθηκε η Pop μουσική, θεωρείται πως υπάρχει έντονη η τάση εντυπωσιασμού στο συγκεκριμένο είδος;
Όλοι έχουμε αυτή τη τάση, αυτό το «ψώνιο» που λέμε δεν μπαίνουν ταμπέλες σε τέτοια θέματα, απλά σε μας δεν υφίσταται ο οπτικός εντυπωσιασμός, όπως επιβάλλεται στην Pop σκηνή με μια πιο τονισμένη εμφάνιση. Βέβαια, αν με ακούσει κάποιος να μιλάω έτσι θα θεωρήσει την απάντηση μου διπλωματική, απλώς για μένα δεν υπάρχει όμορφος ή άσχημος, καλός ή κακός. Όλα τα πράγματα είναι μοναδικά για τη διαφορετικότητά τους, όπως συμβαίνει σε μια οικογένεια με πολλά αδέρφια τα οποία είναι διαφορετικά μεταξύ τους παρόλο που βγήκαν από τους ίδιους γονείς, έτσι και στην μουσική οικογένεια η διαφορετικότητα υφίσταται και γι' αυτό είναι αποδεκτή.

Κατά πόσο πιστεύετε ότι μπορούν να γίνουν αλλαγές στη μουσική που «πουλάει» κατά καιρούς;
Δε νομίζω ότι μπορούμε να μιλάμε για αλλαγές, αλλά σίγουρα το ένα είδος διαδέχεται το άλλο. Το κάθε πράγμα έχει τη σειρά του και εντελώς φυσικά περιμένει να διαδεχτεί το προηγούμενό του. Από εκεί και έπειτα το πόσο γρήγορα θα έρθει αυτή η διαδοχή έχει να κάνει καθαρά με το πόσο αναλώνεται ο καθένας σε αυτό. Όσο πιο πολύ δουλεύουμε πάνω σε κάτι τόσο πιο γρήγορα έρχεται η σειρά του. ότι είναι να γίνει θα γίνει.

Αυτό θα μπορούσε να ακουστεί σαν ανατολίτικη νοοτροπία που δεν συμβαδίζει με το αγχωτικό θα λέγαμε σκεπτικό της δύσης.
Στη δύση τα πράγματα είναι «εργοστασιακά» και φυσικά όχι μόνο στον τομέα της μουσικής, χωρίς όμως να θέλω να πω ότι το ραχάτι της ανατολής είναι και σωστό. Ίσως αυτό που λείπει από τη μουσική της ευρύτερης ανατολικής μεσογείου είναι το σωστό πλασάρισμα, παρόλο που στη μοναδικότητά της αγγίζει τα επίπεδα της γνήσιας ευρωπαϊκής μουσικής. Για να πουλάς όμως ένα πράγμα και να το προωθείς προς το κοινό πρέπει να είσαι ψυχρός επαγγελματίας, κάτι που σίγουρα υπάρχει στη δυτική σκέψη πολύ πιο έντονα από ότι στην ανατολίτικη.

Για τον κάθε άνθρωπο που πετυχαίνει κάποια πράγματα υπάρχουν οι κατάλληλες συνθήκες και κάποιος σκοπός που διέπει τις προσπάθειες του. Θα θέλατε να μας πείτε δυο λόγια για αυτά;
Ξέρεις η ερώτηση αυτή ίσως απευθύνεται σε κάποιους ανθρώπους που έχουν πετύχει κάποιο πολύ μεγάλο στόχο. Εγώ απλώς πέτυχα αυτό που θέλω, σε μια ξένη χώρα, έτσι αν ήταν να μιλήσω για καταλληλότητα στιγμών, ανθρώπων και μέρους θα γυρνούσα πάλι στην αρχή, τότε στα 1980, μετά στα πρώτα μου δισκογραφικά βήματα, στη συμβολή της οικογένειάς μου και των συνεργατών μου, με τους οποίους θέλω να πω ότι έχουμε δεθεί μέσα από μεγάλες δυσκολίες. Πολλά πράγματα τα οποία φαίνονται με το πέρασμα του χρόνου. Οι δε συγκυρίες και τα τυχερά έχουν από εκεί και πέρα να κάνουν καθαρά με το οικονομικό. Σίγουρα η αναγνωρισιμότητά μου στην Ελλάδα, σε σχέση με κάποιους άλλους εξίσου ταλαντούχους που δεν έτυχαν ίδιας μεταχείρισης, είναι ευτύχημα για μένα, αλλά δεν θα έλεγα και όχι αν μου παρουσιαζόταν η μεγάλη ευκαιρία που θα ανέβαζε το εισόδημά μου στα ύψη. Αυτό ίσως είναι μια καλή συγκυρία. Όσο για τον σκοπό των μέχρι τώρα προσπαθειών δεν είναι άλλος από το να διαφυλαχτούν τα παραδοσιακά όργανα με τα ακούσματά τους από τη φθορά του χρόνου, όπως και τα αντίστοιχα τραγούδια ερμηνευμένα πάντα με το σημερινό ύφος. Γι' αυτό και προτιμούμε να ερμηνεύουμε τραγούδια πολλών δεκαετιών πριν ή ακόμη και ηλικίας δυο ή τριών αιώνων με τον απλοϊκό σύγχρονο τρόπο, φορώντας ένα τζιν και ένα T-shirt που λέμε, σε ένα μικρό live bar.

Κλείνοντας θα μπορούσαμε να έχουμε μια ιδέα για τα μελλοντικά σχέδια;
Η συνεργασία με την Ελένη Βιτάλη στο Κύτταρο, από 20 Γενάρη και για άλλα 10 διήμερα που ακολουθούν. Για το μέλλον υπάρχουν πολλά κατά νου, όμως ότι και να ακολουθήσει θα είναι θέμα επιλογών και όχι προγράμματος.