Απολαύστε υπεύθυνα


 

 

 

Πάμε Θέατρο


 

Μπεν Τζόνσον

Βολπόνε ή Η αλεπού του Μπεν Τζόνσον
Volpone by Ben Jonson (1606)
Έργο μεγάλης διάρκειας (3:22:47)

Σκηνοθεσία: Μήτσος Λυγίζος
Μετάφραση: Άγγελος Τερζάκης
Ραδιοφωνική προσαρμογή: Έλενα Πανταζώνη
Μουσική επιμέλεια: Γιώργος Παπαδάκης
Επιμέλεια ήχων: Γίτσα Βαλμά
Ρύθμιση ήχου: Δημήτρης Πουλόπουλος
Παραγωγή: Δημήτρης Φραγκουδάκης
Οργάνωση παραγωγής: Βίκυ Μουνδρέα
Παίζουν με τη σειρά που ακούγονται οι ηθοποιοί:
Κώστας Ναός, Φωτεινή Μανέττα, Γιώργος Γραμματικός, Δάνης (Βολπόνε), Γιώργος Πάλλης, Ιορδάνης Μαρίνος, Γρηγόρης Βαφιάς, Κώστας Κοκάκης, Γιώργος Γεωγλερής, Λίλη Παπαγιάννη, Μαίρη Νάνου, Βασίλης Παπανίκας, Μάκης Πανώριος, Δημήτρης Μπάνος, Δημήτρης Κουκής, Χρήστος Δακτυλίδης, Αλέξης Μίγκας, Δώρα Καλυβιώτη,
Ηχογράφηση 1977
*Από το αρχείο της ΕΡΤ

Ηχητικό Ντοκουμέντο
Θεατρική παράσταση:
Βολπόνε ή Η αλεπού του Μπεν Τζόνσον
Διάρκεια: 3:22:47

*Με αριστερό κλικ: Άνοιγμα αρχείου (live), με δεξί κλικ -αποθήκευση ως-: ή -αποθήκευση προορισμού ως- για την αποθήκευση του αρχείου.

Yπόθεση:
Πνεύμα τολμηρά, «ανατρεπτικά» κριτικό και ριζοσπαστικό απέναντι στην ελισαβετιανή κοινωνία και όλα «τα άνθη του κακού» που γεννούσε, ο συγκαιρινός του Σαίξπηρ δραματουργός Μπεν Τζόνσον, με την κοινωνικά αλληγορούσα, καυστική τραγι-κωμωδία του «Βολπόνε» ή «Η αλεπού» ξεσκέπασε και χλεύασε κατάμουτρα την «ευυπόληπτη», «καλή» λεγόμενη αγγλική κοινωνία, αποκαλύπτοντας, με σαρδόνια γελοιοποιητική ειρωνεία, την πλατύτατα ενδημούσα και πολύμορφη ανηθικότητα ποικίλων εκπροσώπων - πολιτών, αλλά και θεσμών της. Αντλώντας την ιδέα από τον αρχαίο μύθο για την πονηρή αλεπού που παριστάνει την ψόφια για να κατασπαράξει κοράκια, δηλαδή άλλα είδη αρπακτικών, έπλασε μια ανθρώπινη «αλεπού», ένα «σατανά», που για το χρήμα, παγιδεύει άλλα «κοράκια». Υποσχόμενος στο καθένα ότι αυτό θα είναι ο μόνος «κληρονόμος» του, όχι μόνον αρπάζει την περιουσία τους, αλλά και αποκαλύπτει τη δική τους αρπακτικότητα και ανυποληψία.

Μιλώντας για την πάλη του κακού με το καλό και προσδοκώντας την καθαρτήρια νίκη του καλού, ο Τζόνσον, έπλασε τον Βολπόνε σαν «κόρακα», που με συνεργό τον έμπιστο υπηρέτη του Μόσκα και την πλέμπα του περιβάλλοντός του (ένα νάνο, έναν ευνούχο, έναν ερμαφρόδιτο) διαφόρων άλλων «κοράκων μάτι βγάζει», βδελυρών, λ.χ. γιατρών, δικηγόρων, πολιτικών, δικαστών, ερωτομανών κυριών κλπ. Και τελικά, συμπαρασύροντας και αυτούς.
Ο βενετσιάνος άρχοντας Βολπόνε με το ψευδώνυμο «Αλεπού» σηματοδοτεί την πονηριά του ήρωα που ζει βουτηγμένος στις αμαρτίες και στην ηδυπάθεια, πάντα «ερωτευμένος» με τη χλιδή και τον πλούτο. Την ίδια ώρα αυτός και η παρέα του ενδιαφέρονται μόνο για το πώς θα εξαπατήσουν τους συμπολίτες τους.

Γραμμένο σε μια εποχή όπου η εμμονή στον αποκρυφισμό και η κυριαρχία των μάγων και των αλχημιστών δεσπόζουν, ο Μπεν Τζόνσον σατιρίζει σκληρά την ανθρώπινη βλακεία. Ο Βολπόνε μαζί με τον υπηρέτη του, τον Μόσκα, έναν νάνο, έναν ευνούχο και ένα ανδρόγυνο έχουν στήσει έναν μηχανισμό εξαπάτησης.

 

Μπεν Τζόνσον

Ο Μπεν Τζόνσον (Benjamin Jonson, 11 Ιουνίου 1572 - 1637) ήταν Άγγλος δραματικός και λυρικός ποιητής, θεωρούμενος ο σημαντικότερος δραματουργός της Ελισαβετιανής και της Ιακώβειας περιόδου, ύστερα από τον Σαίξπηρ.
Άν και καταγόταν από φτωχή οικογένεια σπούδασε για ένα διάστημα στο Σχολείο του Γουέστμινστερ, πολέμησε μετά ως εθελοντής στις Κάτω Χώρες και επέστρεψε στην Αγγλία για ν' ασχοληθεί με το θέατρο ως ηθοποιός και συγγραφέας.
Η πρώτη του επιτυχία ήταν το έργο «Ο καθένας με τον χαρακτήρα του», μια προσπάθεια προσαρμογής του πνεύματος της ρωμαϊκής κωμωδίας στην αγγλική σκηνή. Ακολούθησε το «Ο καθένας έξω από τον χαρακτήρα του», που ήταν παταγώδης αποτυχία.
Έγραψε άλλα δύο έργα αμέσως μετά και ασχολήθηκε επί πολύ με τις «μάσκες», αυλικές παραστάσεις με χορούς, μουσική και φανταχτερά κοστούμια, όπου ο ρόλος του ποιητή αν και μικρός, ήταν σημαντικός.
Φυλακίστηκε αρκετές φορές, για φόνο σε μονομαχία, προσβολή των Σκωτσέζων ευγενών και για χρέη, προσηλυτίστηκε στον Καθολικισμό, υπήρξε πότης, γλεντζές ακατάβλητος και πρωταγωνιστής στις θυελλώδεις «ποιητομαχίες» που διεξήγοντο στις «φιλολογικές» ταβέρνες της εποχής, αλλά παρ' όλα αυτά δεν έχασε την εύνοια της Αυλής. Τα έργα του Βολπόνε και Αλχημιστής κέρδισαν την γενική εκτίμηση και επιζούν μέχρι τις μέρες μας.
Ο Τζόνσον σατιρίζει ανελέητα τα πάθη και ιδίως την απληστία των συγχρόνων του, μαστιγώνει την κοινωνία της εποχής του με όλη την δύναμη του παράφορου χαρακτήρα του.
Η πλοκή και οι χαρακτήρες που δημιούργησε αποτέλεσαν πρότυπο για την μετέπειτα αγγλική κωμωδία.
Ο τάφος του βρίσκεται στο αβαείο του Γουέστμινστερ και έχει την επιγραφή «O Rare Ben Johnson» (Ω, σπάνιε Μπεν Τζόνσον). (Πηγή: Βικιπαίδεια).

 

 

 

 




   



Απολαύστε υπεύθυνα




   

Copyright © ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ Ως3
Aνάπτυξη & Yλοποίηση: Ως3 Π.Ο.Ε.Α.Μ.
Πρότυπη Οικολογική Εκδοτική Αγροτουριστική Μονάδα Ως3