iΑρχικήiσελίδα

iΤαυτότητα

iΠεριεχόμενα

iΑρχείο

iRadio Αrtως

iExodως3

 

 

 

 

 

 

 

 
Τόποι & προορισμοί

ΣΠΕΤΣΕΣ
Αρώματα του Σαρωνικού

ΚΕΙΜΕΝΟ/ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: ΝΙΚΟΣ ΖΕΡΒΟΝΙΚΟΛΑΚΗΣ

Το όνομα Σπέτσες, το έδωσαν στο νησί οι Βενετσιάνοι, που το είπαν Isola di spezie και θα πει «νησί των αρωμάτων» ή «νησί των μπαχαρικών». Λένε, ότι το όνομα αυτό δόθηκε στο νησί για τα πολλά αρωματικά φυτά του.
Στην αρχαιότητα, ωστόσο, το όνομα του νησιού ήταν Πιτυούσα και με αυτό το όνομα ταξιδεύει στους αιώνες από την πρωτοελλαδική εποχή, (το 2300 π.Χ., όπως προκύπτει από τα αρχαιολογικά ευρήματα), μέχρι και τα Βυζαντινά χρόνια. Πυτιούσα θα πει: Πευκόφυτη, (πυτίς είναι το πεύκο) και οι Σπέτσες, από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα είναι ένα νησί γεμάτο Πεύκα.
Τα πρώτα ίχνη ζωής πάνω στο νησί εντοπίζονται από τις αρχαιολογικές έρευνες, στο 8000 π.Χ. Εργαλεία εκείνης της εποχής, φτιαγμένα από πυριτόλιθο (είναι μια πολύ σκληρή πέτρα) έχουν εντοπισθεί στην περιοχή της Ζωγεριάς. Εκείνη την εποχή, το νησί φαίνεται να είναι ακόμη ενωμένο με την απέναντι ακτή της Αργολίδας, με μια στενή λουρίδα στεριάς. Αρχαιολογικά ευρήματα έχει δώσει και η περιοχή της Αγίας Μαρίνας. Από τα Μυκηναϊκά χρόνια η κατοίκηση μοιάζει να είναι συνεχής, ενώ από την περίοδο των Ομηρικών χρόνων το νησί αρχίζει να ακμάζει.
Από το 1200 έως το 1460 μ.Χ. το νησί περνάει στους Ενετούς και από το 1460 τους Ενετούς τους διαδέχονται οι Τούρκοι. Αυτή είναι σε γενικές γραμμές η ιστορική διαδρομή των Σπετσών μέχρι τον 15ο αιώνα.


Το λιμάνι της Ντάπιας, με τα σημερινά ψαροκάικα.

Η αύξηση του πληθυσμού στη διάρκεια των δυο επόμενων αιώνων είναι συνεχής και τον 18ο αιώνα οι Σπέτσες εξελίσσονται ραγδαία σε σημαντική ναυτική δύναμη. Το νησί γνωρίζει εξαιρετική άνθηση.




Οι Σπέτσες, με τους καπεταναίους και τα καράβια της θα παίξει καθοριστικό ρόλο στην Επανάσταση του 1821 και μετά την απελευθέρωση από τους Τούρκους ο νησί εξακολουθεί να βρίσκεται σε ακμή.
Ο 19ος αιώνας θα αποδειχθεί οδυνηρός για τις Σπέτσες, που έχουν μάθει να ζουν από τη θάλασσα, κουβαλώντας με τα ιστιοφόρα τους το στάρι από τη Μαύρη Θάλασσα στην Ευρώπη. Από τη μια ο πόλεμος της Κριμαίας και από την άλλη οι εξελίξεις στη ναυσιπλοΐα με τα ατμόπλοια, οδηγούν το νησί στην παρακμή. Το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα είναι εφιαλτικό για τις Σπέτσες. Ο Σπετσιώτης ιστορικός, Αναστάσιος Ορλάνδος δίνει συγκλονιστικές περιγραφές: «Αυτοί που ζητιανεύουν στους δρόμους είναι οι ναύκληροι, αξιωματικοί, πυρπολητές, πυροβολητές και ναύτες του ιερού αγώνα.».
Πολλά αρχοντικά αλλάζουν χέρια, γιατί η ζωή στο νησί έχει φέρει τα πάνω-κάτω. Ο ιστορικός Ορλάνδος αναφέρει χαρακτηριστικά:«κόρες πλοιάρχων και προκρίτων εκείνης της εποχής έγιναν υπηρέτριες στα σπίτια των άλλων».


Η παραλία του Αγίου Νικολάου με τα καταπληκτικά, παλιά αρχοντικά.

Στις αρχές του 20ού αιώνα εμφανίζεται στις Σπέτσες ένας απομηχανής θεός, ο Σωτήρης Ανάργυρος και το νησί αλλάζει ρότα. Είναι ο άνθρωπος που κοιτάζει μπροστά και αντιγράφει αυτό που βλέπει να γίνεται στις Κάνες, με τα πολυτελή ξενοδοχεία. Αυτός ο άνθρωπος, που έχει επιστρέψει από την Αμερική, δημιουργεί το 1914 το ξενοδοχείο Ποσειδώνιο, που είναι μια αντιγραφή του Γκραν Οτέλ των Κανών. Χλιδή και μεγαλοπρέπεια. Και όπως το Γκραν Οτέλ, το 1864 μεταμόρφωσε τις Κάνες από το ασήμαντο ψαροχώρι που ήταν, κατά τον ίδιο τρόπο και το αντίγραφό του στις Σπέτσες, το Ποσειδώνιο, γίνεται αιτία να αλλάξει η μοίρα του νησιού, που στρέφεται πλέον στον τουρισμό υψηλού εισοδήματος.


Το ξενοδοχείο Ποσειδώνιο, αντίγραφο του Γκραν Οτέλ των κανών, άνοιξε την πόρτα της
τουριστικής χλιδής για τις Σπέτσες του 20ου αιώνα και ανέσυρε το νησί από τη μιζέρια.

Στη διάρκεια του μεσοπολέμου, οι Σπέτσες είναι ήδη ένα σπουδαίο παραθεριστικό κέντρο, ενώ αμέσως μετά το τέλος του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου, οι Σπέτσες αρχίζουν πάλι να μεσουρανούν. Κάποιοι υποστηρίζουν σήμερα ότι αν δεν έπεφτε στην παγίδα να ενδώσει στις σειρήνες του μαζικού τουρισμού θα μπορούσε να είναι ακόμη σήμερα, μαζί με την Ύδρα και τις απέναντι Αργολικές ακτές, οι Κάνες της Ελλάδας.
Οι Σπέτσες δεν είναι σήμερα στην πρώτη γραμμή των τουριστικών ενδιαφερόντων, ωστόσο έχει πολλούς λόγους να διεκδικεί ένα καλό μερίδιο στον τουρισμό και μάλιστα καθ' όλη τη διάρκεια του χρόνου.
Είναι ιδανική για τα Σαββατοκύριακα του χειμώνα. Όπως είναι ιδανική για βόλτα με κάποιο ιστιοφόρο ή κότερο. Το παλιό λιμάνι είναι φιλόξενο και γεμάτο σκάφη κάθε είδους, όπως και καρνάγια.
Το εντυπωσιακό με τις Σπέτσες είναι ότι μπορεί να «διαβάσει» κάποιος την ιστορία τους και μόνο περπατώντας σ' αυτή την πόλη που διατηρεί τον παλιό ιστό της και σχεδόν όλες τις μνήμες από τις εποχές που τη διέτρεξαν. Τα αρχοντικά των καπεταναίων, τα σπίτια των αγωνιστών, τα δημόσια κτίρια, τα Μουσεία και αυτό το Ποσειδώνιο. Αυτή είναι χωρίς αμφιβολία η ραχοκοκαλιά του νησιού.
Στις Σπέτσες δεν κυκλοφορούν αυτοκίνητα. Για να είμαστε ακριβείς, δεν κυκλοφορούν πολλά αυτοκίνητα. Κυκλοφορούν ωστόσο όλο και περισσότερα μηχανάκια (και νοικιαζόμενα), σε ελεγχόμενες περιοχές. Είναι κι αυτός ένας ακόμη σοβαρός λόγος να διατηρεί το ύφος της αυτή η σπάνια πόλη.
Κυκλοφορούν όμως και πολλές άμαξες-ταξί, όπως και πολλά θαλασσινά ταξί, μια και πολλές διαδρομές κατά μήκος της πόλης μπορούν να εξυπηρετηθούν από τη θάλασσα.


Η πιάτσα με τις άμαξες-ταξί στην Ντάπια.


Στο λιμανάκι της Ντάπιας είναι η πιάτσα και των θαλασσινών ταξί.

Ένα μεγάλο κομμάτι της νυχτερινής ζωής βρίσκεται στο παλιό λιμάνι. Πολλά μπαράκια, cafe, εστιατόρια και ταβέρνες. Τα καλοκαίρια το ξενύχτι εδώ πάει μέχρι το πρωί.
Αυτό το παλιό λιμάνι είναι ένα άλλο πρόσωπο των Σπετσών. Μια μεγάλη αυλή των θαυμάτων, που μέσα εκεί ανακατώνονται πλήθος πράγματα. Μουσικές, χρώματα, μυρωδιές, καρνάγια, ψαροκάικα, πιοτά, θάλασσες...

Μια μεγάλη τοιχογραφία
Όλες οι Σπέτσες είναι μια τοιχογραφία. Ένα νησί που του αρέσει να διηγείται ιστορίες, πότε δοξαστικές, πότε κουρσάρικες. Δύσκολο να βρεις πάντοτε άκρη. Ωστόσο, οι ιστορίες που αφηγείται αυτή η πόλη έχουν μια γοητεία και μιαν αρχοντιά.
Ακόμη και η γεύση του αμυγδαλωτού με το ανθόνερο έχει και αυτή μια γοητεία. «Αμυγδαλωτά Σπετσών». Ο Φάρος στο παλιό λιμάνι είναι και αυτός ένας σημαντικό αξιοθέατο, παρ' ότι σήμερα πια είναι αυτοματοποιημένος. Κτίστηκε το 1831 με έξοδα της ναυτικής οικογένειας Γουδή και είναι ο δεύτερος φάρος που λειτουργεί τότε στο ελεύθερο Ελληνικό Κράτος. Ο φάρος αυτός πρωτολειτουργεί με λάδι και ακτινοβολεί μέχρι 10 μίλια απόσταση. Η μετατροπή του το 1885 τον κάνει να καίει πετρέλαιο και ταυτόχρονα να στέλνει το φως του δυο ναυτικά μίλια μακρύτερα. Γίνεται δηλαδή ορατός από τα 12 ναυτικά μίλια.


Καρνάγιο στην περιοχή της Μπάλτιζας, στο μυχό του παλιού λιμανιού.

Τα καρνάγια στο παλιό λιμάνι είναι μια άλλη μαγική εικόνα. Εδώ «χτίζονται» ακόμη μοναδικά ξύλινα σκαριά, ενώ επισκευάζονται και τα παλιά. «Πεδίο βολής» για φωτογράφους. Τα ξύλα με τα χρώματα...


Σχεδόν μια εικόνα απ' τα παλιά. Κάπως έτσι, οι Σπέτσες παίζουν με το χρόνο.

Οι εξοχές των Σπετσών υπενθυμίζουν διαρκώς το αρχαίο τους όνομα, Πιτυούσα, ενώ και οι μυρωδιές από κάθε λογής μικροφυτά δικαιώνουν το Βενετσιάνικο Isola di spezie. Το νησί προσφέρεται για περπάτημα, ενώ, τα καλοκαίρια ένα λεωφορείο κάνει το γύρο του νησιού με πολλές στάσεις. Ο γύρος του νησιού όμως γίνεται και από τη θάλασσα, ενώ και τα θαλασσινά ταξί προσφέρονται για κάθε είδους τέτοια διαδρομή. Υπάρχουν πολλές μικρές παραλίες για μπάνιο, με τα πεύκα να κατεβαίνουν συχνά μέχρι τη θάλασσα...



 

Η Θηρασιά
Ορεινή Κορινθία
Η Λεύκη
Ο Μόχλος
Στον Όλυμπο
Ο Σαραντάπηχος
Το Σκινοσέλι
Το Σουφλί
Οι Σπέτσες
Η Σύρος εκ των έσω
Ο Τριπόταμος
Στα Τζίντζινα
Η Λευκάδα του Τυρκουάζ
Γύθειο, η γη των θεών
Στον Παρνασσό
Η Μονεμβασιά
Η Δημητσάνα
Η Σίφνος
Tο Mεσολόγγι
Η Κομοτηνή
Η Αρναία
Προορισμοί εντός:
Λίμνη Κερκίνη, Χίος, Μακρινίτσα, Kορυσχάδες, Καλάβρυτα, Κέρκυρα
Καλοκαίρι στα άκρα:
Ηράκλεια, Θηρασιά,
Αμοργός, Δονούσα, Αστυπάλαια,
Τήλος, Νίσυρος

Θεσσαλονίκη
Φύσηξε ο βαρδάρης...

Ραψάνη:
Στη σκιά του Ολύμπου

Γκιώνα:
Ανάβαση στη κορυφή